Home Lajme Nga Vendi Strategjia e re e BE-së për Ballkanin, moment historik për rajonin

Strategjia e re e BE-së për Ballkanin, moment historik për rajonin

18 min read
0
138

TIRANË, 2 Mars /ATSH- I. Vata/ – Dokumenti pĂ«r StrategjinĂ« e Ballkanit PerĂ«ndimor Ă«shtĂ« konsideruar si njĂ«  moment i ri,  si njĂ« moment historik i mundĂ«sive tĂ« reja dhe si njĂ« dritare e re pĂ«r integrimin e Ballkanit dhe tĂ« ShqipĂ«risĂ«.

Qendra e Informimit tĂ« Bashkimit Europian ka zhvilluar sot njĂ« konference me temĂ« “Strategjia e re e BE-sĂ« pĂ«r Ballkanin: Pritjet dhe Realiteti”.

Në fjalën hapjes, Monika Bylaite, Shefe e Seksionit Politik, Ekonomik dhe Informativ  të Delegacioni i BE u shpreh se Projekti është lançuar këtë vit dhe ka krijuar një drejtim të Ballkanit Perëndimor drejt BE-së.

Valbona Zeneli, Drejtore e Programit tĂ« Detit tĂ« Zi dhe EuroazisĂ«, George C. Marshall, Qendra Evropiane pĂ«r Studimet e SigurisĂ« tha se “Ky Ă«shtĂ« njĂ« moment i ri pĂ«r rrugĂ«n e zgjerimit tĂ« vendeve tĂ« Ballkanit PerĂ«ndimor  dhe mund tĂ« them se ky Ă«shtĂ« njĂ« moment historik i mundĂ«sive, pra njĂ« dritare e re. Ka pasur shumĂ« herĂ« qĂ«  Ballkani PerĂ«ndimor nuk u Ă«shtĂ« pĂ«rmbajtur reformave dhe kjo ka ndodhur dhe me vende tĂ« tjera tĂ« europĂ«s lindore. PĂ«r kĂ«tĂ« arsye Ă«shtĂ« mjaft e rĂ«ndĂ«sishme ta theksojmĂ« kĂ«tĂ« gjĂ«. Mbase nĂ« tĂ« ardhme ne nuk mund ta shohim kĂ«tĂ« dritare tĂ« re, kĂ«tĂ« mundĂ«si dhe tani Ă«shtĂ« momenti pĂ«r tĂ« nisur njĂ« fillim tĂ« ri. Kjo tregon dhe njĂ« herĂ« angazhimin e Bashkimit Europian pĂ«r rajonit dhe konfirmon zgjerimin e Bashkimit Europian pĂ«r Ballkanin PerĂ«ndimor pĂ«r ta bĂ«rĂ« pjesĂ« tĂ« europĂ«s”, shtoi Zeneli.

Duke cituar Presidentin e KE-së Juncker,  Zeneli  tha se  prandaj presidenti i Komisionit Europian Jean-Claude Juncker tha se kemi qenë duke pritur këtë moment që të ndihmojë dhe për përshpejtimin e reformave me të cilat vendet kanë nevojë  të zhvillohet.

“Ky dokument Ă«shtĂ« njĂ« moment mjaft i rĂ«ndĂ«sishĂ«m dhe qĂ« nĂ« 2003 nĂ« Selanik. Ky dokumet ka qenĂ« tepĂ«r i rĂ«ndĂ«sishĂ«m, jo vetĂ«m pĂ«r Ballkanin PerĂ«ndimor por dhe pĂ«r partnerĂ«t qĂ« mbĂ«shtesin rajonin dhe pĂ«r tĂ« gjithĂ« aktorĂ«t e tjerĂ« qĂ« mbĂ«shtesin kĂ«tĂ« strategji”, tha Zeneli.

Gjithashtu ajo tha ne duhet të mbështesim këtë dokument, sepse ka trajtuar çështje që ekzistojnë në rajon, si çështjet ekonomike, të stabilizimit, zhvillimet e demokracisë në rajon.

“Po ashtu ka pasur nĂ« fokus dhe zhvillimin e pushtetit ligjor dhe lirisĂ« sĂ« mediave. Por, duke qenĂ« se Rusia Ă«shtĂ« duke shfrytĂ«zuar kĂ«tĂ« hapĂ«sirĂ« duke shfrytĂ«zuar dhe pikat e dobĂ«ta tĂ« sistemit nĂ« rajon, por dhe duke pasur parasysh interesin ekonomik qĂ« ka pasur nĂ« rajon, pra kĂ«to janĂ« tĂ« gjitha çështjet qĂ« kanĂ« ndikuar nĂ« hartimin e StrategjisĂ« pĂ«r Ballkanin PerĂ«ndimorĂ«â€, tha Zeneli.

Ajo shtoi se ky nuk është një dokument strategjik vetëm për Ballkanin Perëndimor, por një dokument që u drejtohet të gjithë komuniteti europian.

 

Strategjia pĂ«rfshinĂ« dy fusha kryesore, reformat thelbĂ«sor dhe e dyta marrĂ«dhĂ«niet e mira fqinjĂ«sore”, tha Zeneli.

Më tej, ajo tha se është shumë e qartë se kush janë sfidat e vërteta të kësaj të rajonit siç janë kapja e shtetit, fenomenet e larta të korrupsioni dhe mungesën e lirisë së mediave dhe krimin e organizuar, por ajo që ka rëndësi është zhvillimi ekonomik i rajonit, transporti, energjia elektrike si dhe digjitalizimi janë parimet kryesore të dokumentit strategjik, si dhe marrëdhëniet e fqinjësisë.

Pikat e dobëta të strategjisë

Pikat e dobëta të strategjisë, Zeneli tha se është mënyre se si do ta bëni këtë gjë dhe sa para do investoni për të ndihmuar për të mundësuar reformuar. Por nuk flet shumë për ata shtete që nuk bëjnë reformat, pra strategjia ka të bëjë më shumë me angazhimin politik, por dhe një listë detyrash.

Por çfarë do të ndodhe nëse këto lista detyrash nuk do të realizohen nga shtetet. Dhe një nga problemet është nëse strategjia e lejon konkurencën apo jo dhe unë mendoj tha Zeneli se strategjia mbështet shtetet që bëjnë reformat sa më shpejta.

Asimetria

Zeneli tha se njĂ« tjetĂ«r problem Ă«shtĂ« asimetri jo e barabartë  e vendeve. “NĂ«se shtetet e BE do ta bĂ«jnĂ« mĂ« tĂ« vĂ«shtirĂ« pranimin e shteteve tĂ« tjera qĂ« nuk plotĂ«sojnĂ« kriteret. Siç kemi problemet me MaqedonisĂ« dhe GreqisĂ«, e cila kjo e fundit po e bllokon Maqedonin si nĂ« BE dhe nĂ« NATO pĂ«r shkak tĂ« mosmarrĂ«veshjeve”, tha ajo.

Zeneli shtoi se “Integrimi, varet se si vendet  e Ballkanit PerĂ«ndimorĂ« do ecin me reformĂ«n. Ka dhe disa pika tĂ« tjera nĂ« strategji qĂ« flasin pĂ«r vullnetin politikĂ«, njĂ« farĂ« dakordĂ«sie pĂ«r problem tĂ« rĂ«ndĂ«sishme”, tha ajo.

Tjetër pikë e rëndësishme tha Zeneli është mjaft e rëndësishme dhe është thënë qartë  se asnjë vend nga Ballkani Perëndimor nuk do të bëhet pjesë e BE-së pa zgjidhur mosmarrëveshjet me njëri tjetrin.

“NjĂ« problem tjetĂ«r Ă«shtĂ« se si mund t’i pĂ«rdorin vendet e Ballkanit PerĂ«ndimorĂ« platformat e ndryshme politikĂ«”, tha ajo.

Zoran Necev, Instituti i Bashkimit Evropian për Studime të Sigurisë, Analist Bashkëpunues tha se duhet të jemi të kënaqur për ekzistencën e këtij dokumenti të tillë i cili ka dalë nga komisioni dhe ka disa arsye.

“Duhet tĂ« qartĂ«soj se nuk flasim pĂ«r zgjerimin e Bashkimit Europian sepse Presidenti Juncker dha se nuk do tĂ« ketĂ« zgjerim tĂ« BE-sĂ« gjatĂ« kohĂ«s qĂ« ai drejton, por Ă«shtĂ« njĂ« strategji qĂ« i drejtohet vetĂ«m Ballkanit PerĂ«ndimor, pra Ă«shtĂ« njĂ« vĂ«shtrimi i qartĂ« i Bashkimit Europian vetĂ«m pĂ«r Ballkanin PerĂ«ndimorĂ«. NdĂ«rsa strategjia e zgjerimit tĂ« BE-sĂ« Ă«shtĂ« njĂ« dokument dhe mĂ« i gjerĂ« i cili do tĂ« pĂ«rfshijĂ« edhe TurqinĂ«. Turqia Ă«shtĂ« nĂ« proces e futjes nĂ« BE, por thash qĂ« kjo strategji Ă«shtĂ« vetĂ«m pĂ«r Ballkani perĂ«ndimor. Duhet tĂ« jemi tĂ« kĂ«naqur, sepse sĂ« pari na afron njĂ« farĂ« afati kohor dhe tregon se kur duhet tĂ« futĂ«n kĂ«to vende nĂ« BE, pra nĂ« njĂ« farĂ« mĂ«nyrĂ« na tregon dritĂ« nĂ« fund tĂ« tunelit”.

Dhe kjo Ă«shtĂ« e rĂ«ndĂ«sishme, tha  Necev duke vijuar “sepse pritet tĂ« çelĂ«n negociatat pĂ«r ShqipĂ«rinĂ« dhe MaqedoninĂ« dhe ka mendim pozitiv nga Komisioni Europian pĂ«r hapjen e negociatave dhe shumĂ« shpejt mĂ« pas do tĂ« jetĂ«, Kosova dhe Bosnja”.

“Brenda strategjisĂ« ekziston dhe sundimi i ligjit dhe Komisioni po punon me vendet negociuese dhe Ă«shtĂ« thĂ«nĂ« qartĂ« se Ă«shtĂ« pjesa thelbĂ«sor e procesit. Qasja e re ka dhenĂ« njĂ« fokus tĂ« veçantĂ« nĂ« pushtetin ligjor dhe nĂ«se nuk ka progres  nĂ« kapitullin 23-24 tĂ« gjitha kapitujt e tjerĂ« do tĂ« ndalojnĂ« dhe nuk do ecin pĂ«rpara, dhe nĂ«se shohim procesin e Malit tĂ« Zi dhe SerbisĂ« Ă«shtĂ« e njĂ«jta gjĂ«, se pushteti ligjor Ă«shtĂ« thelbi i procesit. Ajo qĂ« ka ndodhur nĂ« Maqedoni Ă«shtĂ« shembull . Ne kemi pasur njĂ« ish-punonjĂ«s qĂ« ka qenĂ« pjesĂ« e procesit tĂ« zgjerimit, ai erdhi nĂ« Maqedoni dhe sĂ« bashku me njĂ« grup ekspertĂ«sh ligjor bĂ«nĂ« njĂ« vlerĂ«sim tĂ« situatĂ«s dhe mĂ« pas Komisioni Europian hartoi njĂ« dokument qĂ« Ă«shtĂ« dokumenti i reformave dhe tregon pĂ«r kapjen e shtetit dhe kapja e shteti si frazĂ« u pĂ«rdor pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« nĂ« raportin e progresit pĂ«r MaqedoninĂ« dhe ata po pĂ«rpiqen ta pĂ«rdorin kĂ«tĂ« shprehje dhe me vendet e tjera tĂ« Ballkanit PerĂ«ndimor, qofshin duke negociuar por janĂ« kandidat, apo duke pritur pĂ«r anĂ«tarĂ«simin” tha  Necev.

Jemi të lumtur sepse mosmarrëveshjet janë bërë tashmë pjesë e këtij dokumenti, pasi deri më tani janë neglizhuar nga Komisioni, por e vetmja mënyrë që të adresoheshin ishin pjesë e Procesit të Berlinit për zgjidhjen e mosmarrëveshjes, por tani është bërë pjesë e kësaj strategjie për Ballkanin.

Më tej, Necev shtoi se Interesi i Komisionit Europian në këtë strategji do të thotë më shumë investime në para, gjithashtu dhe këndvështrimi i komisionit është se u kërkon institucioneve të përgatiten më anëtarësim dhe kjo do të thotë më shumë para për institucionet që të vinë në standardin e duhur që të jenë pjesë e BE.

Ndërsa, Stevo Muk, Drejtor i Institut Alternativa, Mali i Zi, dhe panelist të tjerë vunë theksin të zbatimi i reformave, sundimi i ligjit dhe zgjidhja e mosmarrëveshjeve mes vendeve të Ballkanit Perëndimor.

Po ashtu u tha se Komisioni në Qershor do të ngre një grup për hartimin e një plani për zbatimin e strategjisë dhe cilat çështje janë prioritet dhe se si shtetet e ndryshme do ndjekin këtë proces, ku Maqedonia dhe Shqipëri shihen afër çeljes së negociatave.

Duke folur për kontekstin e Shqipërisë, një nga problemet që duhet të zgjidhin është dakordësia politike, pasi aktorët politikë duhet të qartësojnë mendimin dhe të jenë pjesë e agjendës europiane jo vetëm pjesë e retorikës së tyre, por dhe duke ndërmarrë veprime konkrete, sigurisht është pushteti ligjorë, lufta kundër korrupsionit, lufta kundër krimit të organizuar, pasi këto janë çështje me karakter me të brendshëm kombëtare.

Theksi u vendos dhe te prioritete të tjera siç është digjitalizimi të cilat mbështetet nga fondet e BE-së, si dhe forcimi i kapaciteteve të administratës për të ndërvepruar të mirë dhe në mënyrën e duhur, duke rritu angazhimet e saj  si dhe zgjedhjet në rajonin e Ballkanit./e.caushi/

Në bazë të nenit 4 të ligjit ''Për funksionimin e Agjencisë Telegrafike Shqiptare'', ndalohet kopjimi, riprodhimi dhe publikimi i informacionit pa cituar burimin e tij.

Load More Related Articles
Load More By Ilir Vata
Load More In Lajme Nga Vendi
Comments are closed.

Check Also

Uashington DC, Rama: Shqiptarët dorëzuan listën e floririt, por jo hebrenjtë

TiranĂ«, 4 Mars/ATSH/- Kryeministri Edi Rama ka marrĂ« pjesĂ« sot nĂ« KonferencĂ«n Vjetore tĂ« K…