Home Art, Kulture dhe Argetim VIDEO/ Misionet arkeologjike franko-shqiptare, me rëndësi për trashëgiminë kulturore shqiptare

VIDEO/ Misionet arkeologjike franko-shqiptare, me rëndësi për trashëgiminë kulturore shqiptare

15 min read
0
174

TIRANË, 2 Mars /A.Alla ATSH/ – Misionet arkeologjike franko-shqiptare, rĂ«ndĂ«sia e tyre pĂ«r trashĂ«giminĂ« kulturore dhe vlerat turistike, ishte fokusi i konferencĂ«s tĂ« zhvilluar sot nĂ« ambientet e Muzeut Historik KombĂ«tar.

Konferenca solli në vëmendje katër misione të rëndësishme të përbashkëta midis arkeologëve shqiptarë dhe atyre francezë si, Korça në periudhën e prehistorisë, Apolonia dhe Durrësi në antikitet dhe Komani në mesjetë.

Takimi i organizuar nga Ambasada e Francës në Shqipëri në bashkëpunim me Institutin e Arkeologjisë Tiranë dhe Muzeun Historik Kombëtar, u drejtua nga Luan Përzhita drejtor i Institutit të Arkeologjisë, Christina Vasak ambasadore e Francës dhe nga drejtori i Muzeut Historik Kombëtar.

Luan PĂ«rzhita, Drejtor pranĂ« Institutit tĂ« ArkeologjisĂ« u shpreh se ”marrĂ«dhĂ«niet bashkĂ«punuese shqiptaro-franceze nĂ« fushĂ«n e arkeologjisĂ« janĂ« tĂ« hershme dhe figura e kĂ«tij bashkĂ«punimi qĂ« shtrihet gjatĂ« nĂ« kohĂ«, Ă«shtĂ« Leon Rei”, tha ai.

”Ky vit shĂ«non dhe pikĂ«nisjen e veprĂ«s sĂ« Leon Reit nĂ« fushĂ«n e kĂ«rkimeve arkeologjike nĂ« ShqipĂ«ri para 95 vitesh. KĂ«rkimet e para ai i realizoi nĂ« DurrĂ«s, ku kreu njĂ« numĂ«r sondazhesh dhe njĂ« studim tĂ« dokumentimit tĂ« gjendjes sĂ« mureve rrethuese nĂ« vitin 1923, i cili pĂ«rbĂ«n njĂ« dokumentacion tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m pĂ«r gjithĂ« kĂ«rkuesit e arkeologjisĂ«. PĂ«rpjekja kryesore e Leon Reit, u pĂ«rqendrua nĂ« Apoloni ku ai punoi nga viti 1924 deri nĂ« 1939, ku pjesa mĂ« e madhe e monumenteve qĂ« ne vizitojmĂ« sot janĂ« zbuluar nga ai”, theksoi me tej PĂ«rzhita.

Gjithashtu, ai vuri ne dukje se,”interesi i kĂ«rkimeve tĂ« pĂ«rbashkĂ«ta shqiptaro-franceze u shtri dhe nĂ« hulumtimin e qendrave tĂ« tjera tĂ« periudhave historike. KĂ«tu mund tĂ« pĂ«rmendim kĂ«rkimet afatgjata tĂ« gĂ«rmimeve nĂ« Bylis, kĂ«rkimet nĂ« fushĂ«n e prehistorisĂ« tĂ« cilat u bĂ«nĂ« nga bashkĂ«punime tĂ« frytshme midis arkeologĂ«ve tanĂ« dhe atyre francezĂ«.
Sakaq, ai shprehu mirënjohjen e tij ndaj shtetit francez për kontributin e çmuar në fushën e zbulimeve me rëndësi kulturore.
”Jam mirĂ«njohĂ«s qĂ« shteti francez nĂ«pĂ«rmjet ambasadĂ«s sĂ« FrancĂ«s, i ka dhĂ«nĂ« njĂ« rĂ«ndĂ«si tĂ« veçantĂ« formimit tĂ« brezit tĂ« ri tĂ« arkeologĂ«ve dhe shpreh bindjen se rezultatet e kĂ«rkimeve arkeologjike do tĂ« shohin dritĂ«n e botimit”, pĂ«rfundoi PĂ«rzhita.

Nga ana e saj ambasadorja e Francës, Christina Vasak tha se ky takim përkon dhe me muajin frankofon në Shqipëri.
”Jam shumĂ« e lumtur qĂ« jemi mbledhur sot nĂ« kuadĂ«r tĂ« kĂ«saj konference, e cila pĂ«rkon dhe me hapjen e muajit frankofonik nĂ« ShqipĂ«ri. Ne e pamĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishme qĂ« bashkĂ« me Institutin e ArkeologjisĂ« sĂ« TiranĂ«s dhe me Muzeun Historik KombĂ«tar tĂ« promovonim punĂ«n afatgjatĂ« tĂ« realizuar nga ekipet e dy vendeve nĂ« fushĂ«n e arkeologjisĂ«, nĂ« kuadĂ«r edhe tĂ« vitit tĂ« trashĂ«gimisĂ« kulturore franceze”,u shpreh ajo.

”MbĂ«shtetja e pĂ«rhershme e FrancĂ«s dhe e ambasadĂ«s do tĂ« vazhdojĂ«, pasi cilĂ«sia e punĂ«s suaj njihet ndĂ«rkombĂ«tarisht dhe gjithashtu kemi kĂ«naqĂ«sinĂ« tĂ« bĂ«jmĂ« me dije se nĂ« kontekstin buxhetor pĂ«r EuropĂ«n PerĂ«ndimore, Ministria e EuropĂ«s dhe PunĂ«ve tĂ« Jashtme do tĂ« rrisĂ« me 15% kĂ«to misione tĂ« pĂ«rbashkĂ«ta qĂ« ne kemi”, shtoi mes tĂ« tjerash ambasadorja Christina Vasak.
Ajo gjithashtu u shpreh se ”arkeologjia ka tĂ« bĂ«jĂ« me rrĂ«njĂ«t nĂ« saj tĂ« njohjes shkencore tĂ« tĂ« kaluarĂ«s, ku ne mund tĂ« pĂ«rkufizojmĂ« mĂ« mirĂ« atĂ« qĂ« ata kanĂ« pĂ«rjetuar, jetuar dhe kanĂ« punuar”, tha ajo. NĂ« fund Christina Vasak u shpreh se ”Ă«shtĂ« njĂ« nder dhe kĂ«naqĂ«si tĂ« punojmĂ« sĂ« bashku nĂ« kuadĂ«r tĂ« kĂ«tyre misioneve”.

previous arrow
next arrow
Slider

Gjithashtu gjatĂ« konferencĂ«s e mori fjalĂ«n dhe drejtori i Muzeut Historik KombĂ«tar, Dorian Koçi i cili tha se, ”Muzeu Historik KombĂ«tar si institucioni mĂ« i madh i kujtesĂ«s kolektive shqiptare Ă«shtĂ« pjesĂ« e bashkĂ«punimeve tĂ« tilla tĂ« frytshme me tĂ« gjithĂ« faktorĂ« qĂ« kontribuojnĂ« nĂ« trashĂ«giminĂ« kulturore shqiptare”.
”Ne marrim pjesĂ« nĂ« kĂ«tĂ« konferencĂ« me njĂ« ekspozitĂ« me rinxjerrjen e objekteve tona, tĂ« cilat i kemi nga periudha dhe gĂ«rmime qĂ« kanĂ« bĂ«rĂ« arkeologĂ«t shqiptarĂ« dhe francezĂ« dhe anasjelltas. Kjo ekspozitĂ« pĂ«rkujton kontributin e misioneve franceze nĂ« arkeologjinĂ« shqiptare dhe synon tĂ« paraqesĂ« njĂ« panoramĂ« mbi rrugĂ«timin aventuresk dhe shkencor tĂ« kĂ«tyre grupimeve arkeologĂ«sh francezĂ«, tĂ« cilĂ«t sĂ« bashku me kolegĂ«t e tyre shqiptarĂ«, ndanĂ« pasionin dhe pĂ«rkushtimin pĂ«r tĂ« zbuluar dhe dokumentuar aspekte tĂ« ndryshme tĂ« sĂ« shkuarĂ«s sĂ« largĂ«t nĂ« territorin shqiptar”, theksoi Dorian Koçi.

”Evidentimi dhe tregimi i trashĂ«gimisĂ« kulturore arkeologjike tĂ« ShqipĂ«risĂ« Ă«shtĂ« njĂ« nga arritjet mĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishme tĂ« kĂ«tyre misioneve midis dy vendeve, pasi ato vendosin denjĂ«sisht territoret e sotme ku banojnĂ« shqiptarĂ« nĂ« qytetĂ«rimin mesdhetar dhe nĂ« qytetĂ«rimet e mĂ«dha. KĂ«to misione kanĂ« njĂ« vlerĂ« tĂ« veçantĂ« pĂ«r njohjen e historisĂ« sĂ« vendit, shtoi drejtori i muzeut Koçi.
”Muzeu nĂ« planin e rikonceptimit do tĂ« zgjerojĂ« hapĂ«sirat me mĂ« tepĂ«r materiale nga misionet e ndryshme arkeologjike nĂ« ShqipĂ«ri, nĂ« mĂ«nyrĂ« qĂ« pasqyrohet ecuria e kĂ«tyre misioneve tĂ« suksesshme, por gjithashtu dhe pjesĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishme tĂ« identitetit kolektive tĂ« kĂ«tyre territoreve qĂ« banohen nga shqiptarĂ«t”, tha mes tĂ« tjerash ai.

”Kontributi dhe bashkĂ«punimi francez e pĂ«rforcojnĂ« dhe e avancojnĂ« dijen pĂ«r tĂ« kaluarĂ«n e territorit shqiptar nĂ« njĂ« shtrirje tĂ« gjerĂ« kohore nga prehistoria e deri nĂ« mesjetĂ« gjithashtu dhe promovohet kĂ«rkimi nĂ« shumĂ« drejtime tĂ« tjera si trajnimet e studiuesve tĂ« rinj”, tha drejtori Koçi nĂ« fund tĂ« fjalĂ«s sĂ« tij.

Pas përfundimit të konferencës u organizua edhe një ekspozitë me objektet e zbuluara nga këto misione të përbashkëta, që i përkasin periudhës nga prehistoria deri në mesjetë, ku mund të përmendim qytetin e poshtëm të Lezhës, objekte të zbuluara në Lezhë, si qypa prej terrakote, stoli etj. Gjithashtu ekspozita ofronte pamje nga zbulimet arkeologjike në Sardë, kisha e Shën Gjergjit Dalmacë e shumë misione të zbuluara, të cilat sot vizitohen nga turistë të shumtë.

Arkeologia Nallbani:”NĂ« kĂ«tĂ« ekspozitĂ« janĂ« pasqyruar dhe site nga gĂ«rmimet e mija personale”

Arkeologia Etleva Nallbani nĂ« njĂ« prononcim pĂ«r ATSH-Ă«n u shpreh se, ”nĂ« kuadĂ«r tĂ« kĂ«saj konference tĂ« organizuar pĂ«r pranverĂ«n e frankofonisĂ« pĂ«r vitin 2018, Instituti i ArkeologjisĂ« TiranĂ«, nĂ« bashkĂ«punim me AmbasadĂ«n Franceze dhe Muzeun Historik KombĂ«tar prezanton misionet arkeologjike nĂ« ShqipĂ«ri nĂ« kĂ«tĂ« ekspozitĂ«, misione shqiptaro-franceze dhe francezo-shqiptare”.

”KĂ«to prezantime nĂ« kĂ«tĂ« ekspozitĂ« pasqyrojnĂ« objekte qĂ« ruhen nga gĂ«rmimet e vjetra, tĂ« cilat i posedonte Muzeu Historik KombĂ«tar. Gjithashtu pĂ«rpos gĂ«rmimeve tĂ« vjetra janĂ« dhe gĂ«rmime tĂ« kohĂ«ve tĂ« fundit tĂ« kĂ«tyre siteve arkeologjike”, tha Etleva Nallbani.

”NĂ« kĂ«tĂ« ekspozitĂ« janĂ« pasqyruar dhe site nga gĂ«rmimet e mija personale, ku pĂ«rmendim sitet e mesjetĂ«s shqiptare nĂ« veri tĂ« ShqipĂ«risĂ« si Sarda, Lezha, Komani dhe gjithashtu janĂ« ekspozuar dhe disa postera me punĂ«n e bĂ«rĂ« nga misionet e prehistorisĂ« nĂ« Sovjan tĂ« Korçës dhe tĂ« antikitetit tĂ« vonĂ« nĂ« DurrĂ«s. Ekspozita shoqĂ«rohet dhe me pamje nĂ« power point tĂ« cilat paraqesin zbulimet dhe rikonstruksione tĂ« ApolonisĂ«”, u shpreh arkeologia Nallbani.

Në fund ajo tha se kjo ekspozitë është e lirë për të parë fizikisht pamje të këtyre misioneve./e.caushi/

 

Në bazë të nenit 4 të ligjit ''Për funksionimin e Agjencisë Telegrafike Shqiptare'', ndalohet kopjimi, riprodhimi dhe publikimi i informacionit pa cituar burimin e tij.

Load More Related Articles
Load More By Adela Alla
Load More In Art, Kulture dhe Argetim
Comments are closed.

Check Also

KINEMA – PesĂ« gjigantĂ« pĂ«r filmin mĂ« tĂ« mirĂ« tĂ« huaj pĂ«r çmimin Oscar

LOS ANXHELES, 4 mars /ATSH-ANSA/ – NĂ« kĂ«tĂ« pesĂ«she pĂ«r filmin mĂ« tĂ« mirĂ« tĂ« huaj pĂ«r…